دوشنبه پانزدهم مهر 1387
آتشکده جره؛ بنای تقویمی و نجومی ایرانِ باستان
توضیح: این نوشتار که با بهرهگیری از نظریه ارزشمند دکتر رضا مرادی غیاثآبادی تنظیم شده است در صفحه تاریخ شماره 133 هفتهنامه بیشاپور منتشر شده و همچنین متن کامل آن نیز در بخش گردشگری سایت کازروننما قابل دسترسی میباشد. در این وبلاگ چکیده مقاله تقدیم میشود:
در مرور تاریخچه سرزمین پهناور ایران که همواره پل ارتباطی میان شرق و غرب بوده و زمانی تمدنهای فلات آسیا را به سرزمینهای کوهستانی و جلگهای اروپای امروزی و بینالنحرین متصل مینموده، یکی از نکاتی که بسیار حائز اهمیت بوده، آیین، کیش و یا به تعبیر امروزی مذهب است. به گونهای که از زمان تشکیل نخستین دولت منسجم توسط هخامنشیان تا به امروز، همواره مذهب و مذهبیون از مولفههای اصلی شکلدهی نظامهای اجتماعی محسوب میشدهاند.
آنچه مذهب در دل تاریخ ایران به جای گذاشته، علاوه بر اعتقادات و روحیات ویژهای که در عالم روحانی تجلی مییافته، بناها و ساختههایی است که گاه در دل شهرها یا مجاور آنها همچون معابد و نیایشگاههای آب و آتش و یا به گونهای منفک و جدا در بلندای کوهها همچون دخمههای آیین زرتشت بنا نهاده میشدند.
دامنه و گستردگی تنوع این بناها هم، از تندیسهای کوچکی که تصویرگر مفاهیم خاص مذهبی بوده و یا گوردخمهها و استودانهای کوچک گرفته تا معابد بزرگی همچون آتشکدهها متغیر هستند.
در این میان، دشتی که امروز کازرون مینامیم نیز همچون بسیاری دیگر از نقاط ایرانزمین، دارای برجستگیهای متعدد باستانی به ویژه بناهای مذهبی پیش از اسلام و پس از آن است که خواه در بنا و خواه در روح دمیده شده در کالبد آنها تجلی یافتهاند.
اهمیت این سرزمین به خصوص در میان ساسانیان و دقیقاً پس از نبردها و فتوحات متعدد شاپور و بنا نهادن شهر زیبای بیشاپور در میان نیاکان ما بیشتر شد. در همان دوران (ساسانیان) و به موازات افزایش قدرت موبدان و مذهبیون در دستگاه دولتی علاوه بر افزایش نقش آنها بر زندگی مردم، آثار بیشتری نیز در قلمرو ایران به مذهب اختصاص داده و پدید آورده شد. به نحوی که به عنوان مثال تنها در منطقهی کازرون امروزی، علاوه بر بزرگترین کتیبهی پهلوی که حاوی متنی مذهبی و مربوط به تعالیم زرتشت میباشد و معبد زیبا و باشکوه آناهیتا، آتشکدههای متعددی را پدید آوردند که امروزه بقایای برخی از آنها همچون آتشکده جره(گره)، آتشکده کازرون و آتشکده بیشاپور همچنان برجای مانده است.
آتشکده یا چارطاقی جره که اکنون فاقد هرگونه حصار و حفاظت فیزیکی است دارای...
ادامه مطلب
